Là một game thủ, bạn có bao giờ gặp phải tình trạng khó nhớ chính xác mình đã chơi những tựa game nào trong năm qua, hay đã hoàn thành được bao nhiêu game? Hoặc bạn muốn tìm lại cảm giác hoài niệm về những trò chơi đã gắn bó với tuổi thơ? Việc ghi lại game đã chơi có vẻ là một thói quen khá “geeky”, nhưng đối với cộng đồng game thủ, đây lại là một phương pháp vô cùng hữu ích để theo dõi hành trình trải nghiệm game của mình. Thói quen đơn giản này không chỉ giúp bạn có cái nhìn tổng quan về lịch sử chơi game cá nhân mà còn mang lại những lợi ích bất ngờ về sau.
Chỉ vài năm trước, tôi bắt đầu áp dụng việc ghi lại tất cả các trò chơi mình đã trải nghiệm trong năm vào một ghi chú trên iPhone. Tôi thậm chí còn tự thiết lập một hệ thống ký hiệu đơn giản để phân biệt game mới phát hành và game đã hoàn thành. Thành thật mà nói, đây là một hành động có phần “mọt sách”, nhưng nó đã trở thành một bài tập thú vị và tôi chắc chắn sẽ duy trì nó. Thực tế, tôi ước mình đã bắt đầu làm điều này sớm hơn rất nhiều.
Tại Sao Việc Ghi Lại Game Lại Quan Trọng Đến Thế?
Nếu suy nghĩ một chút, việc lập danh sách không quá kỳ lạ. Con người chúng ta dễ dàng quên đi mọi thứ. Tôi sẽ không thể hoàn thành công việc của mình nếu không thể ghi lại những ý tưởng chợt nảy ra vào những khoảnh khắc bất ngờ. Việc ghi chú hay lập danh sách đơn thuần là những điều chúng ta không muốn bỏ lỡ, không muốn quên đi. Tôi thường dùng thư viện ảnh trên iPhone như một danh sách, chụp nhanh một địa điểm đã ghé thăm hoặc một ban nhạc đã xem chỉ với mục đích giúp tôi nhìn lại và lấp đầy những khoảng trống trong ký ức của mình. Danh sách có thể là một cách khác để viết nhật ký: ghi lại những trải nghiệm của bạn để giúp bạn xử lý chúng tốt hơn.
Ký ức mong manh: Nỗi ám ảnh của mọi game thủ
Mặc dù giờ đây tôi không còn chơi game nhiều như khi còn nhỏ, nhưng tôi vẫn dành một phần đáng kể thời gian rảnh rỗi với tay cầm trên tay. Một thời gian trước, khi mùa “Game của năm” (Game of the Year) đến gần, tôi bắt đầu suy nghĩ về những tựa game mình đã yêu thích trong năm đã qua. Tôi nhận ra rằng mình khó có thể nhớ nổi ba trò chơi gần đây nhất mình đã chơi, chứ đừng nói đến những tựa game “hot” từ tháng Một.
Cùng lúc đó, tôi nghe một podcast, và người dẫn chương trình tiết lộ rằng họ đã ghi chép lại những tựa game mình chơi trong năm để có một danh sách tham khảo cho các cuộc thảo luận cuối năm. Đó là một khoảnh khắc “bừng tỉnh” đối với tôi.
Ngay khi năm kết thúc, tôi đã bắt đầu danh sách của mình. Tôi đã nghĩ ra một cách đơn giản để phân biệt các bản phát hành mới toanh với các trò chơi cũ. Khi năm tiếp theo đến, tôi liên kết ghi chú mới với ghi chú cũ bằng tính năng liên kết của Apple Notes. Giờ đây, tôi đã có hơn ba năm lịch sử chơi game cá nhân của mình.
Hồi ức sống động: Game không chỉ là trò giải trí
Tôi không chỉ theo dõi các bản phát hành game mới mà còn ghi lại cả những trò chơi cũ tôi thường xuyên quay lại. Thật thú vị khi xem bạn thực sự chơi bao nhiêu game mới trong một năm, và những tựa game cũ nào vẫn liên tục “chen chân” vào danh sách. Đôi khi, bạn sẽ bất chợt thấy một trò chơi mà mình từng rất say mê nhưng đã không đụng tới trong nhiều năm (như việc tôi từng ám ảnh suốt một tháng với game bắn súng Thế chiến II Hell Let Loose).
Vào cuối năm, bạn có thể nhanh chóng có cái nhìn tổng quan về “năm chơi game” của mình, điều này rất thú vị ngay cả khi bạn không phải là một người dẫn podcast. Lật lại các danh sách cũ giống như việc xem lại những bức ảnh buổi hòa nhạc ngày xưa vậy. Nó không chỉ đơn thuần là nhìn vào tên game trên một trang giấy.
Video game, giống như âm nhạc và các loại hình truyền thông khác, có thể đưa bạn quay trở lại những thời điểm cụ thể trong cuộc đời. Tôi nhớ mình đã chơi Mario Kart 64 thời trung học, dành những buổi tối với bạn bè cũ trong các bản mod Half-Life như Counter-Strike, và chơi OnRush (game đua xe online của PS4 đã ngừng hoạt động) một cách ám ảnh khi một người bạn từ nước ngoài đến thăm cách đây một thập kỷ.
Góc nhìn cận cảnh của trò chơi Control Ultimate Edition, một ví dụ điển hình về tựa game cũ mà game thủ có thể quay lại chơi nhiều lần.
Vấn đề duy nhất là vào thời điểm đó, tôi chưa bắt đầu ghi lại bất kỳ điều gì. Các console và nền tảng như Steam theo dõi thời gian chơi của bạn, nhưng chúng thiếu ngữ cảnh mà bạn có được từ một bản ghi hàng năm. Điều tốt nhất chúng ta có thể hy vọng là các bản tóm tắt chơi game như Steam Replay.
Quản lý “backlog” và theo dõi tiến độ
Có một lý do khác để bạn nên làm điều này nếu bạn là người có chút ám ảnh với danh sách game “backlog” của mình. Vì tôi cũng đánh dấu những game đã hoàn thành, giờ đây tôi có một danh sách các trò chơi mà tôi đã bắt đầu nhưng chưa bao giờ thực sự hoàn thành. Chúng nằm đó, như đang “trêu chọc” tôi, nhắc nhở tôi rằng mình còn những việc dang dở cần giải quyết.
Lần tới khi tôi tìm kiếm thứ gì đó để chơi, tôi có thể khởi động lại một trong số chúng. Có lẽ vậy.
Hình ảnh nhân vật Senua từ Hellblade II, tượng trưng cho những tựa game còn dang dở trong danh sách game cần hoàn thành của người chơi.
Hệ Thống Ghi Chép Đơn Giản Tôi Đã Áp Dụng
Tôi sử dụng một danh sách gạch đầu dòng đơn giản trong ứng dụng Apple Notes, nhưng bất kỳ ứng dụng ghi chú hoặc trình xử lý văn bản nào cũng có thể làm được. Điều quan trọng là phải dễ dàng truy cập trên ghế sofa khi bạn đang đắm mình trong cảm giác thành tựu sau khi chơi game hoặc khi bắt đầu một tựa game mới. Tôi không quá ám ảnh với việc thêm vào danh sách, đôi khi tôi sẽ quên và thêm hai hoặc ba game cùng một lúc.
Giao diện minh họa danh sách các tựa game đã chơi trong năm 2025, được ghi lại đơn giản trong ứng dụng ghi chú.
Tôi thêm các trò chơi theo thứ tự thời gian, với những trò chơi tôi mới chơi gần đây nhất ở cuối danh sách. Tôi sẽ không bận tâm liệt kê cùng một trò chơi nhiều lần trong một năm, nhưng tôi sẽ thêm những “việc dang dở” từ năm trước lên đầu một danh sách mới khi bắt đầu lại vào tháng Một.
Trong khi ban đầu đây chỉ là một danh sách game đơn giản, tôi đã bổ sung thêm một bộ ký hiệu định dạng nhỏ để nhanh chóng nắm bắt “năm chơi game” của mình trong nháy mắt. Các tựa game mới phát hành (trong năm hiện tại) được in đậm, những game tôi hoàn thành sẽ có gạch ngang (strikethrough). Bất kỳ game nào vẫn đang trong giai đoạn Early Access đều được in nghiêng, và những game tôi “giúp” hoặc chơi chung với bạn bè/đối tác sẽ được gạch chân (underlined).
Bảng chú giải các ký hiệu định dạng được sử dụng trong nhật ký game để phân biệt game mới, game đã hoàn thành và game đang trong giai đoạn Early Access.
Chỉ cần nhìn qua, tôi có thể thấy rằng mình mới chỉ hoàn thành hai game trong năm 2025, trong khi chỉ có bốn trong số các game tôi đã chơi trong vài tháng qua thực sự được phát hành trong năm nay.
Nỗi Tiếc Nuối Về Một Lịch Sử Chơi Game Bị Lãng Quên
Bạn có thể tưởng tượng sẽ thế nào nếu bạn có một danh sách mọi trò chơi mình đã chơi từ khi còn nhỏ? Hoặc chỉ những trò chơi bạn đã trải nghiệm trong thế hệ PS4? Đã bao nhiêu trò chơi bạn đã hoàn toàn quên mất? Tôi sẽ mở rộng ý này sang cả những cuốn sách tôi đã đọc hay những bộ phim tôi yêu thích nhưng không thể nhớ tên. Đôi khi tôi có thể nhớ cốt truyện hoặc các cảnh quay nhưng tên phim thì hoàn toàn “bốc hơi”.
Mặc dù trong thời đại kỹ thuật số hiện nay, việc này không còn là vấn đề lớn, nhưng có rất nhiều trò chơi từ thời thơ ấu mà tôi chỉ có một ký ức mơ hồ. Bố tôi và tôi thường đặt mua game qua thư tín cho chiếc Commodore Amiga 1200, với rất nhiều bản phát hành lớn như Theme Hospital và Cannon Fodder. Nhưng nhiều game khác là những tựa game ít người biết đến, những gì chúng ta giờ đây gọi là game “indie” được lập trình bởi một người hoặc một nhóm rất nhỏ.
Máy tính gia đình Commodore Amiga 500 cũ cùng chuột và cần điều khiển, gợi nhớ những tựa game kinh điển thời thơ ấu dễ bị lãng quên.
Mặc dù tôi may mắn vẫn còn giữ được một số trò chơi này, nhưng hầu hết chúng đã bị thất lạc theo thời gian. Tôi mắc kẹt trong việc cố gắng nhớ tên trò chơi “Battleships” giáo dục kỳ lạ đó, nơi bạn chọn tọa độ trên bản đồ để tìm kho báu, hoặc một trò chơi bắn súng đơn giản yêu cầu bạn bảo vệ Trân Châu Cảng khỏi lực lượng xâm lược.
Điều tương tự cũng đúng với các trò chơi di động của những năm trước, chúng dường như đã bị lãng quên ngay cả bởi những người bảo tồn trò chơi điện tử. Tôi cá rằng nếu bạn cuộn qua một số trò chơi iPhone cổ điển vẫn còn chơi được ngày nay bạn sẽ tìm thấy một tựa game yêu thích cũ mà bạn đã hoàn toàn quên mất.
Những trò chơi này không nhất thiết phải là những kiệt tác định nghĩa thể loại, chúng chỉ cần quan trọng đối với bạn. Đó là lý do tại sao tôi ghi lại mọi trò chơi tôi chơi hoặc chơi lại. Nó chỉ mất vài giây, nhưng tôi rất mừng vì có những lời nhắc nhở đó. Ngay cả hành động viết những thứ này ra cũng làm giảm khả năng tôi quên chúng.
Tất nhiên, bạn có thể “đắm chìm” hơn nữa vào việc này và bắt đầu một nhật ký chơi game đầy đủ. Bạn có thể viết một bài đánh giá nhỏ, gán điểm số cho game và thậm chí ghi lại những kết thúc bạn đạt được hoặc các bản xây dựng nhân vật của mình.
Kết Luận: Đừng Để Ký Ức Game Của Bạn Trôi Vào Quên Lãng
Việc ghi lại game đã chơi không chỉ là một thói quen đơn giản mà còn là một cách hiệu quả để lưu giữ những kỷ niệm, theo dõi hành trình game của bạn và thậm chí thúc đẩy bạn hoàn thành những tựa game còn dang dở. Từ việc nhớ lại các tựa game đã chơi trong năm, theo dõi game mới hay cũ, cho đến việc khơi gợi những ký ức sâu sắc về các thời điểm trong đời gắn liền với trò chơi, lợi ích mà phương pháp này mang lại là vô cùng đáng giá.
Dù bạn chọn một ứng dụng ghi chú đơn giản như Apple Notes, Google Keep, Notion, hay thậm chí là một bảng tính Excel, điều quan trọng là bắt đầu ngay hôm nay. Chỉ với vài giây ghi chép mỗi khi bắt đầu hay hoàn thành một game, bạn sẽ xây dựng được một kho tàng ký ức game cá nhân vô giá trong tương lai. Đừng để những trải nghiệm game tuyệt vời của bạn trôi vào quên lãng.
Bạn đã từng thử ghi lại danh sách game đã chơi của mình chưa? Phương pháp của bạn là gì? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn trong phần bình luận bên dưới và cùng nhau tạo nên một cộng đồng game thủ có tổ chức hơn nhé!